95 lat żeńskiej drużyny koszykówki Polonii

Zaczęło się 26 maja, 95 lat temu! Tego dnia – w 1925 roku – przeprowadzono pierwszy oficjalny trening gier zespołowych sportsmenek Polonii Warszawa. Odbył się w parku im. Króla Jana Sobieskiego, czyli na Agrykoli. Polonistki ćwiczyły hazenę, czyli siedmioosobową piłkę ręczną na duże bramki – dyscyplinę pokrewną koszykówce. „Hazena była niby przedszkolem dla przyszłych koszykarek” – twierdzą źródła. W treningu wzięły udział zawodniczki, z których część uformowała pięć lat później sekcję basketu Polonii.

Dokładną datę historycznych zajęć podała Sława Szmid w swoim podręczniku „Hazena”, wydanym w 1937 roku. Sława Szmid była wybitną zawodniczką Polonii i niezwykle ważną postacią w historii sportu kobiecego w Polsce. Hazenistka, koszykarka, lekkoatletka, florecistka, autorka tekstów prasowych o kobiecym sporcie, instruktorka. Później uczestniczka Powstania Warszawskiego.

Trening zespołu sportsmenek Polonii 26 maja 1925 roku był efektem ich podróży do Czech, gdzie przekonały się, że kobiecy sport w wykonaniu drużynowym może być równie – jeśli nie bardziej – fascynujący niż w wykonaniu indywidualnym. W połowie lat dwudziestych XX wieku coraz większą popularność w krajach środkowej Europy zaczęła zdobywać siedmioosobowa piłka ręczna dla kobiet, zwana hazeną. W 1924 roku grę tę poznały zawodniczki Polonii i postanowiły przy pierwszej sposobności zaadaptować ją w Warszawie. – Sprowadziłam z Pragi jeden egzemplarz oficjalnych przepisów, a jednocześnie drugi przywiozła z Brna Wanda Kwaśniewska-Loth. Pewnego dnia przetłumaczyłam je w szatni swym koleżankom z Polonii i zaczęłyśmy grać – wspominała Sława Szmid na łamach przedwojennego „Przeglądu Sportowego”.

W podręczniku „Hazena” zachowało się zdjęcie, które z dużym prawdopodobieństwem prezentuje uczestniczki pionierskich treningów w maju 1925 roku. Fotografię podpisano „Pierwsza drużyna hazeny w Polsce K.S. Polonia”. Ustawiły się do niej: Sława Szmid, Aniela Gosiewska, Wanda Kwaśniewska (później Kwaśniewska-Loth – mama Hanny Loth, wybitnej koszykarki Polonii i reprezentacji Polski w latach 50. i 60. XX wieku), Hanna Grabowska, Eugenia Kielich (później Kielich-Rudnicka), Maria Baran (Baran-Sokolnicka) i Wanda Kielich (Kielich-Frenkiel). Część z hazenistek to również pionierki warszawskiej lekkoatletyki. Członkinią drużyny była w tamtym czasie także Teresa Roszkowska, która zasłynęła później z wybitnych osiągnięć pozasportowych, m.in. w dziedzinach scenografii i malarstwa.

Polonistki dość szybko podjęły rywalizację z innymi zespołami. „Dla wywołania rywalizacji zachęciłyśmy do założenia drużyny hazeny Warszawiankę. W parę miesięcy później powstał zespół Makabi, a następnie AZS” – wspominała Sława Szmid. W pierwszym odnotowanym przez prasę meczu Polonia wygrała z Warszawianką 2:0. Treningom hazeny zaczęły towarzyszyć później zajęcia z koszykówki, choć jak argumentowała Sława Szmid: „Hazena jest grą najbardziej zbliżoną do ideału kobiecego. Wymaga boiska znacznie większego niż koszykówka, a mimo to jest bez porównania mniej wyczerpująca. Wynika to z logiki przepisów, które przez podział boiska na trzy części i ograniczenie zakresu działania poszczególnej graczki do dwóch trzecich boiska, uniemożliwiają bezustanne bieganie, a powodują stałe przerwy dające tak pożądane chwile wytchnienia”. Rok przed wybuchem II wojny światowej hazena została wycofana z oficjalnych rozgrywek w Polsce.

Spadkobierczyniami hazenistek Polonii stały się koszykarki, które w latach 1933-1939 zdobyły 5 medali mistrzostw Polski, w tym dwa tytuły mistrzyń kraju, a także dwa razy wygrały turniej będący odpowiednikiem dzisiejszego Pucharu Polski.

Dołącz do naszego newslettera!

Aktualności

Nowi członkowie Rady Nadzorczej SKK Polonia Warszawa
22 maja 2020
Przyjęcie przez SKK Polonia dziesięciu podstawowych wartości Klubu
21 maja 2020
Łukasz Tusiński o sytuacji w SKK Polonia Warszawa
15 kwietnia 2020

Twitter